AI is een crazy bubbel

Een paar weken geleden kondigde OpenAI aan dat het 300 miljard dollar wil investeren in de cloud-business van Oracle. Kort daarop kwam het bericht dat Nvidia 100 miljard dollar steekt in OpenAI. Oracle steekt op zijn beurt miljarden in de halfgeleiders van Nvidia. En deze week kwam de volgende knaller met het bericht dat OpenAI 160 miljoen aandelen AMD krijgt in ruil voor een enorme order voor processoren van de chipmaker. 

Het is een wirwar van Amerikaanse kruisbelangen en kapitaalinvesteringen over en weer - afnemers die geld steken in hun klanten en omgekeerd - wat volgens vermogensbeheerder Ben Carlson veel weg heeft van een zeepbel. Maar het is wel een gekke zeepbel die een paar overeenkomsten, maar ook grote verschillen heeft met voorgaande aandelenbubbels.

Internetzeepbel

Een belangrijke overeenkomst met de internetzeepbel van de jaren 90 zijn de kapitaalinvesteringen. Dit keer zijn het AI en datacentra waar honderden miljarden naar toe vloeien, toen waren het miljarden in glasvezelkabels en telecomfrequenties die jaren na het barsten van de zeepbel in 2000 nog vrijwel onbenut waren.

Carlson spreekt van 130 miljoen kilometer aan glasvezelkabels in de VS, waarvan in 2005 slechts 15% werd gebruikt. Dit totale gebrek aan rendement op geïnvesteerd vermogen zorgde ervoor dat de Nasdaq 80% van zijn waarde verloor. Het zou tot 2015 duren voor de tech-index weer boven Jan was.

Railway-mania

Het doet Carlson ook denken aan de railway-mania, een Britse aandelenhausse veroorzaakt door de opkomst van de spoorwegen in de eerste helft van de 19e eeuw. Enkele cijfers uit die hype: 

• In 1845 waren er 500 nieuwe spoorwegmaatschappijen.
• De Britse Board of Trade overwoog alleen in dat jaar 1845 zo'n 12.800 kilometer aan nieuw spoor aan te leggen, bijna 20 keer de lengte van Engeland.
• De kosten van de aanleg waren hoger dan het hele nationale inkomen van het VK.
• Er verschenen 14 tweewekelijkse nieuwsbrieven over de spoorwegsector.
• Charles Darwin deed ook mee aan de hype en verloor 60% van zijn inleg.

Fantastische innovaties

Het goede nieuws is dat het in beide gevallen ging om geweldige innovaties die de economie een boost gaven. In 1855 was bijvoorbeeld meer dan 13.000 kilometer aan spoorlijn in gebruik, waarmee Groot-Brittannië de hoogste spoordichtheid ter wereld had, zeven keer zo lang als Frankrijk of Duitsland. De infrastructuur was ook een belangrijke factor voor de industriële en economische voorsprong die het VK toen had op de rest van de wereld.

Bij de internetzeepbel was het niet veel anders. Het droeg bij aan de groei van YouTube, sociale media, online-retailers, streamingdiensten, videogesprekken over het internet, gaming, live-sport op je telefoon en allerlei andere zaken waar mensen in de jaren 90 van droomden.

Verschillen

Maar er zijn ook verschillen. Zo werd de internetzeepbel grotendeels aangewakkerd door speculatieve beleggingen van particulieren in onvolwassen bedrijven die geen winst maakten. Bekende voorbeelden uit Nederland waren World Online van Nina Brink en Newconomy van Maurice de Hond.

De huidige technologiebedrijven in AI werken daarentegen met waanzinnig hoge winstmarges en ze zitten tot hun neus in de cashflow. In tegenstelling tot de jaren 90 blijven veel AI-bedrijven ook langer privaat. OpenAI is bijvoorbeeld niet-beursgenoteerd.

Gates versus Zuckerberg

In de jaren 90 zei Bill Gates van Microsoft het volgende over bubbels:

“Als de goudkoorts uitbreekt, moedigt dat vaak impulsieve investeringen aan. Een paar daarvan werpen vruchten af, maar als de gekte voorbij is, kijken we met ongeloof terug op de puinhoop van mislukte bedrijven en vragen ons af: “Wie financierde die bedrijven? Wat ging er in hun hoofd om?”

Dit zei Mark Zuckerberg onlangs in een interview:

“Als we een paar honderd miljard dollar verkeerd uitgeven, is dat natuurlijk jammer. Maar je moet het ook van de andere kant bekijken. Als je te langzaam uitbreidt dan zijn de risico’s groot dat je te laat bent. Dat kan bij superintelligente computers snel gaan. Drie of vijf jaar kunnen uitmaken of je meedoet bij de ontwikkeling van nieuwe innovatieve diensten en producten, of niet.”

Niet meedoen aan de hype is geen optie

Het maakt Zuckerberg met andere woorden niet zoveel uit of het een bubbel is of niet. Het zal hem worst wezen of aandelen tussendoor crashen. Het belangrijkste op de lange termijn is om eerder te zijn dan anderen.

Carlson: “Deze techleiders zijn niet dom. Ze kennen de geschiedenis van overinvesteringen tijdens vorige technologiecycli. Maar zij denken dat de risico’s van te lage uitgaven, groter zijn dan te hoge.”

Gekke zeepbel

Het meest gekke aan deze zeepbel zijn de enorme hoeveelheden kapitaal die langs de zijlijn staan. Volgens The Wall Street Journal zit er voor 7,7 biljoen dollar in geldmarktfondsen, die in vergelijk tot aandelen bijna niks opleveren. "Je zou kunnen zeggen dat dit een bullmarkt in cash is." 

Daar komt al het vermogen bij dat vloeit naar goud en cryptomunten. Het oeroude goud dat volledig technologievrij is en geen inkomsten oplevert doet het dit jaar bijvoorbeeld beter dan de Nasdaq 100.

Dat was ondenkbaar tijdens de internet- en railway-bubbels toen mensen alles wat ze hadden inzetten op de hype.

Luchtbel nog niet vol

Die terughoudendheid die er blijkbaar bij veel beleggers nog bestaat jegens de AI-hype, doet Carlson twijfelen of de top al is bereik en de luchtbel op springen staat. Die twijfel wordt extra gevoed door het feit dat AI-bedrijven het zich kunnen veroorloven veel geld uit te geven. Ze maken immers genoeg winst.

Carlson vergelijkt AI-bedrijven met dronken zeelieden die zoveel geld hebben dat ze zich eenmaal aan land de beste drank en restaurants kunnen veroorloven, zonder in problemen te komen.