Waarom bent u op aarde?

“Wat een verdrietige constatering: als je niets had gedaan was je klant beter af geweest.” Eind november schreef Rosanne Hertzberger een scherpe column in NRC Handelsblad over professionele beleggers. En met name over de kosten die ze in rekening brengen voor ondermaatse prestaties. Haar stelling: beleg lekker zelf met een buy & hold-strategie, doe zo min mogelijk transacties en mijd de banken en hun kostbare dienstverlening waar je maar kan.

Hertzberger is moleculair biologe, dus absoluut geen insider, maar dat maakt haar betoog er niet minder krachtig door. Ze is namelijk die persoon die we allemaal centraal horen te stellen: een klant. Of nou ja, vooral een potentiële klant dan, want volgens haar betoog neemt ze bedroevend weinig diensten af en ze redt zich prima zelf. En deze klant zegt zomaar dat de keizer – dat bent u, meneer de adviseur – geen kleren aan heeft.

Heeft ze gelijk? Gemiddeld gesproken wel: alle fondsmanagers bij elkaar doen het na kosten niet beter dan een indextracker of de markt. Natuurlijk zijn er beleggers die wel degelijk hun kosten goedmaken door goede rendementen, maar voor normale stervelingen, zelfs voor moleculair biologen, is het geen gesneden koek om die toppers eruit te pikken. Rendementen uit het verleden enzo, u weet wel.

De beleggingsmarkt is drastisch aan het veranderen en klanten zijn kritisch over waar ze voor willen betalen. Voor “mannen in pakken”, zoals Hertzberger ze noemt, met pompeuze verhalen die door alle harde cijfers worden gelogenstraft betalen ze in ieder geval niet meer. Of niet lang meer.

Iedere beleggingsprofessional zou het zich ’s ochtends voor de spiegel moeten afvragen: wat ga ik vandaag doen waardoor ik mijn klanten écht ga helpen om hun doelen te verwezenlijken? Is dat plaatsnemen aan de beursroulette in de hoop dat je vandaag bij de 50% outperformers hoort? Waarschijnlijk niet.

Proberen slimmer te zijn dan Mario Draghi en Janet Yellen? Voor de meesten ook geen aanrader. Maar wat dan wel? Dat is anno 2014 de existentiële vraag waar alle bankiers en beleggers een antwoord op moeten vinden. Waartoe bent u op aarde? Dat antwoord hoeft helemaal niet ingewikkeld te zijn, sterker, voor de meesten zal het opzienbarend simpel zijn. Maar als u zich stiekem toch een beetje aangesproken voelt door de eerste zin van dit stuk, wordt het hoog tijd dat u hem gaat stellen. Als uw klanten straks niet meer voor uw diensten willen betalen, zal uw baas dat ook niet lang blijven volhouden.